Autorka: r. pr. Dorota Jarzębowska

W codziennych sytuacjach zdarza się, że chcesz rozwiązać umowę. Przepisy przewidują na to kilka sposobów. Dwa z nich są często mylone: odstąpienie od umowy i wypowiedzenie umowy. Sprawdź, czym się te dwa akty różnią i jakie niosą skutki.

Odstąpienie od umowy – co to oznacza?

Odstąpienie działa ze skutkiem od początku umowy. Oznacza to, że jeśli ktoś odstąpi od umowy: 

a) traktujemy umowę tak, jakby nigdy nie została zawarta,

b) strony muszą oddać sobie to, co wcześniej sobie dały (np. towar, pieniądze).

Odstąpienie od umowy dotyczy umów na jedno konkretne działanie (np. dzieło, dostawa, roboty budowlane). Najczęściej możesz odstąpić od umowy, gdy druga strona nie wypełnia swoich obowiązków. Takie prawo może wynikać z przepisów ogólnych albo z postanowień w umowie.

Wypowiedzenie umowy – co to oznacza?

Wypowiedzenie działa ze skutkiem na przyszłość. Kończy umowę od razu (wypowiedzenie natychmiastowe) albo po upływie okresu wypowiedzenia. 

Jeśli ktoś wypowie umowę: 

a) umowa pozostaje ważna do chwili rozwiązania, 

b) strony nie muszą zwracać sobie niczego, co już sobie dały.

W większości przypadków nie jest wymagane wskazanie winy drugiej strony lub przyczyny wypowiedzenia. Wyjątki mogą wynikać z ustaleń w umowie lub z przepisów. Wypowiedzenie dotyczy najczęściej umów, które trwają w czasie (np. wynajem, dzierżawa, zlecenie). Prawo do wypowiedzenia może wynikać z przepisów albo z treści umowy.

Co warto wiedzieć?

Znajomość różnicy między tymi sposobami rozwiązania umowy pomoże Ci: 

a) lepiej ocenić skutki prawne, 

b) uniknąć sporów, 

c) świadomie korzystać ze swoich praw.